Young Thai Artist Award - 3D

สาขาวรรณกรรม

LITERATURE

จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุทร

‘ลี้-จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุทร’ คือเจ้าของรางวัลดีเด่นโครงการรางวัลยุวศิลปินไทย 2556 (Young Thai Artist Award 2013) สาขาวรรณกรรม จากผลงาน ‘เศษของตกแตก’ และได้รับรางวัลดีเด่นอีกครั้งใน พ.ศ. 2559 จากผลงาน ‘ยุคสมัยแห่งความสิ้นหวัง’ (Young Thai Artist Award 2016) ก่อนที่ต่อมาในปี พ.ศ. 2560 จิดานันท์จะได้รับรางวัลซีไรต์จากผลงานรวมเรื่องสั้น ‘สิงโตนอกคอก’ ในฐานะนักเขียนอายุน้อยที่สุดที่ได้รางวัลนี้

จิดานันท์มีความสนใจปรากฏการณ์ของผู้คนในสังคม โดยเธอใช้สถานการณ์ปัจจุบันเพื่อตรวจทานกรอบความคิดและจับตาดูการต่อสู้ระหว่างความก้าวหน้าและล้าหลัง เพื่อคาดเดาถึงเส้นทางข้างหน้าที่มนุษยชาติจะมีร่วมกันในช่วงเวลาซึ่งเป็นรอยต่อของยุคสมัย แน่นอนว่าสิ่งเหล่านี้ต่างเป็นไอเดียตั้งต้นที่น่าสนใจ แต่ถึงอย่างนั้น เธอก็ยอมรับว่าโลกเปลี่ยนแปลงไปมาก

“หากมองในมุมว่า งานหนึ่งชิ้นอาจช่วยเปลี่ยนความคิดของคนคนหนึ่งได้ทีละน้อย อาจต้องใช้หนังสือสามสิบเล่ม ห้าสิบเล่ม กว่าจะทำให้คนคนหนึ่งเปลี่ยนมากพอจะลุกออกไปเปลี่ยนแปลงสังคม จากนั้นอาจต้องใช้คนนับพัน หมื่น แสน คน เพื่อจะเปลี่ยนโลก แม้ศิลปะจะไม่ได้มีผลอย่างมากมายในคราวเดียว แต่มันก็เป็นส่วนเล็ก ๆ ที่ค่อย ๆ สะสมและนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงได้”

อ่านเพิ่มเติม

รับชมวิดีโอบอกรักโลก

        ‘ลี้-จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุทร’ เจ้าของรางวัลดีเด่นโครงการรางวัลยุวศิลปินไทย 2556 หรือ Young Thai Artist Award 2013 สาขาวรรณกรรม จากผลงาน ‘เศษของตกแตก’ และได้รับรางวัลดีเด่นอีกครั้งใน พ.ศ. 2559 จากผลงาน ‘ยุคสมัยแห่งความสิ้นหวัง’ (Young Thai Artist Award 2016) ก่อนที่ต่อมาในปี พ.ศ. 2560 จิดานันท์จะได้รับรางวัลซีไรต์จากผลงานรวมเรื่องสั้น ‘สิงโตนอกคอก’ ในฐานะนักเขียนอายุน้อยที่สุดที่ได้รางวัลนี้
        ปัจจุบัน จิดานันท์ยังคงทำงานด้านการเขียนเต็มเวลา ร่วมงานกับสำนักพิมพ์ต่าง ๆ มากกว่า 10 สำนักพิมพ์ จนได้ออกผลงานหนังสืออีกกว่า 25 เล่ม มีตั้งแต่งานแนวไซไฟ โรแมนติกชายหญิง ชายชาย รวมถึงหญิงหญิง ทั้งยังเป็นอาจารย์พิเศษในมหาวิทยาลัยต่าง ๆ ตามวาระ และเป็นกรรมการประกวดงานเขียนในบางโอกาส
        ข้อสำคัญ เธอยังคงมีความสุขดีกับการเขียนหนังสือ ซึ่งเปรียบเสมือน ‘แกนกลางของชีวิต’
        “การเขียนวรรณกรรมเป็นทั้งงานอดิเรกในวัยเยาว์ เป็นเพื่อนและที่ปลอบประโลมใจในยามทุกข์ยาก และเป็นเครื่องมือหาเลี้ยงชีพ เราอยู่กับมันมาตั้งแต่อายุ 12 เลยไม่มีโมเมนต์ที่ ‘สมัยก่อนเป็นแบบหนึ่ง’ พอเขียนแล้วกลายเป็น ‘อีกแบบหนึ่ง’ เพราะแทบจะไม่มีช่วงเวลาที่อยู่โดยปราศจากการเขียนเลย แต่เชื่อว่าถ้าดึงเอาการเขียนออกไปจากชีวิตทั้งหมด เรื่องราวทั้งหมดของชีวิตนี้คงพลิกจากหน้ามือเป็นหลังมือ เราคงเปลี่ยนเป็นคนอื่นไปเลย” จิดานันท์เล่าถึงความสำคัญของวรรณกรรมที่มีต่อชีวิต
        อย่างไรก็ตาม การจะเขียนวรรณกรรมชิ้นหนึ่งขึ้นมาก็ไม่ใช่เรื่องง่าย แต่ที่ยากกว่านั้นคือการทำให้สิ่งที่เราเขียนขึ้นมาเป็นมากกว่างานอดิเรก และหาเลี้ยงชีวิตให้ยังเขียนต่อไปได้
        “การประกวดโครงการ Young Thai Artist Award ช่วยให้คลำทางไปสู่การเป็นนักเขียนอาชีพได้ เพราะส่งผลงานในช่วงรอยต่อระหว่างการเรียนมหาวิทยาลัยและออกสู่สังคมการทำงานพอดี การทุ่มเทกับงานประกวดช่วยพัฒนาความสามารถในการเขียน และการได้รับรางวัลช่วยให้แน่ใจกับเส้นทางที่จะเลือกเดินมากขึ้น”
        ตอนนี้ผลงานของเธอบางส่วนได้รับการแปลเป็นภาษาอังกฤษ ภาษาจีน และภาษาญี่ปุ่นแล้ว ซึ่งปัจจุบัน วงการหนังสือกำลังกระตือรือร้นเรื่องการแปลวรรณกรรมไทยไปสู่ภาษาต่างประเทศอยู่พอดี ถ้ามีคนเข้ามาสนับสนุนก็คงดีไม่น้อย
        “เราอยากให้มีการสนับสนุนจากรัฐหรือเอกชนในการให้ทุนแปล เพราะนักเขียนไทยยังมีความหวังที่จะเห็นวรรณกรรมไทยได้มีพื้นที่ในเวทีโลก” เธอหวังว่าประตูแห่งความเป็นไปได้นั้นจะเปิดออกในสักวัน
        ส่วนตอนนี้ จิดานันท์ยังคงมีความสนใจปรากฏการณ์ของผู้คนในสังคมอยู่ เธอยังใช้สถานการณ์ปัจจุบันเพื่อตรวจทานกรอบความคิดและตรวจสอบนิยามแห่งความยุติธรรม เมตตาธรรม ความดีในเชิงอุดมคติ และความจริงในโลกแห่งความจริง จับตาดูการต่อสู้ระหว่างความก้าวหน้าและล้าหลัง เพื่อคาดเดาถึงเส้นทางข้างหน้าที่มนุษยชาติจะมีร่วมกันในช่วงเวลาซึ่งเป็นรอยต่อของยุคสมัย แน่นอนว่าสิ่งเหล่านี้ต่างเป็นไอเดียตั้งต้นที่น่าสนใจสำหรับจิดานันท์
        “เรานำมาคิดต่อว่าควรเกิดเป็นเหตุการณ์อะไรบ้าง หรือเกิดเป็นเหตุการณ์อะไรได้บ้างจากไอเดียนั้น ลองดูว่าเส้นของเหตุการณ์ยาวพอที่จะเป็นเรื่องราวได้ไหม และเส้นเรื่องนั้นมีคุณภาพดีเพียงใด หากผ่านเกณฑ์ที่จะใช้งานได้ก็ลองนำเหตุการณ์นั้นไปสวมใส่ในตัวละครหลาย ๆ แบบ เช่น ตัวละครต่างเพศกัน ตัวละครเพศเดียวกัน ตัวละครที่โตแล้วอยู่ในวัยทำงาน หรือตัวละครที่ยังเด็กไร้เดียงสา เมื่อเลือกชุดตัวละครได้เหมาะสมที่สุดแล้ว เราก็จะได้เรื่องราวและเหตุการณ์อย่างคร่าว ลองเขียนเป็นโครงเรื่องย่อ ๆ แล้วถึงจะเริ่มลงมือเขียนได้เลย” เธอเล่าถึงกระบวนการทำงาน
        ถึงจิดานันท์จะบอกว่า ตัวเองไม่เคยมีโมเมนต์ ‘สมัยก่อนเป็นแบบหนึ่ง’ พอเขียนแล้วกลายเป็น ‘อีกแบบหนึ่ง’ แต่ในแง่มุมของการทำงาน เธอยอมรับว่า ตัวเองในสมัยเด็กไม่ได้ให้ความสำคัญกับพล็อตและแก่นเรื่องสักเท่าไหร่นัก ไม่เหมือนตอนนี้ที่ให้ความสำคัญในระดับพิเศษ เพราะเธอเชื่อว่า งานที่จะประสบความสำเร็จต้องมีพล็อตและแก่นเรื่องที่แข็งแรงตั้งแต่ต้น
        อีกอย่างหนึ่ง นอกจากตัวเธอที่เปลี่ยนแปลงแล้ว โลกปัจจุบันก็เปลี่ยนแปลงไปมากเช่นกัน ดีไม่ดี อาจเปลี่ยนแปลงจนหนังสือเล่มเดียวหรืองานศิลปะหนึ่งชิ้นไม่อาจปลุกระดมมวลชนให้ลุกขึ้นมาสร้างความเปลี่ยนแปลงได้อีกต่อไป ว่ากันง่าย ๆ ศิลปะยังคงทรงพลังเช่นทุกที เพียงแต่โลกใบนี้ที่ใบเท่าเดิมกลับใหญ่โตขึ้นกว่าเมื่อก่อนมาก
        “หากมองในมุมว่างานหนึ่งชิ้นอาจช่วยเปลี่ยนความคิดของคนคนหนึ่งได้ทีละน้อย อาจต้องใช้หนังสือสามสิบเล่ม ห้าสิบเล่ม กว่าจะทำให้คนคนหนึ่งเปลี่ยนมากพอจะลุกออกไปเปลี่ยนแปลงสังคม จากนั้นอาจต้องใช้คนนับพัน หมื่น แสน คน เพื่อจะเปลี่ยนโลก แม้ศิลปะจะไม่ได้มีผลอย่างมากมายในคราวเดียว แต่มันก็เป็นส่วนเล็ก ๆ ที่ค่อย ๆ สะสมและนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงได้” ลี้อธิบาย
        ในมุมมองของลี้ การเปลี่ยนแปลงนั้นก็ขึ้นอยู่กับว่า ผู้สร้างเลือกใช้ศิลปะเพื่อจุดประสงค์ใด และในรูปฟอร์มของวรรณกรรมที่ศิลปะเท่ากับ ‘ภาษา’ ซึ่งสามารถทำได้ตั้งแต่บอกเล่า ชักจูง หว่านล้อม ไปจนถึงหลอกลวง ไม่ว่าจุดประสงค์นั้นจะเป็นการรับใช้สังคม รับใช้ศิลปะ รับใช้พระเจ้า หรือรับใช้ประชาชน สูงต่ำดำขาวผิดหรือถูก ทั้งหมดนี้ล้วนแล้วแต่เป็นการรับใช้ตัวเอง และบางครั้งอาจเป็นการรับใช้สังคมด้วยจุดประสงค์ตั้งต้นที่ต่างกันออกไป
        ยิ่งในยุคที่สิ่งใหม่ ๆ เกิดขึ้นแทบจะตลอดเวลาด้วยจุดประสงค์มากมาย จิดานันท์อยากบอกคนรุ่นใหม่ว่า อย่าลืมจดจ่อกับงานของตัวเอง และจุดประสงค์ที่เราสร้างมันขึ้นมา
        “โลกในยุคนี้มีสิ่งที่ดึงความสนใจจากเรามากมาย มีเรื่องราวเกิดขึ้นทุกวัน แต่การทำงานเขียนหรืองานศิลปะใด ๆ ที่สำคัญคือผู้สร้างต้องหยุดนิ่งมาจดจ่อกับงานตรงหน้าโดยไม่มีอะไรรบกวน ดังนั้นจึงอยากแนะนำให้ฝึกปิดตัวเองออกจากกระแสของข่าวและเหตุการณ์เพื่อมาทำงาน การรับรู้ความเป็นไปของโลกนั้นจำเป็น แต่อย่าให้มันมากเกินไปจนทำลายการงานของเรา
        “การลงมือเขียนและนำพาชิ้นงานไปสู่จุดที่เสร็จสมบูรณ์คือเรื่องสามัญที่สำคัญที่สุด และยากเย็นที่สุด ฝึกตัวเองให้มีวินัยและจดจ่อกับงานเข้าไว้คือคำแนะนำที่ดีที่สุดของนักเขียน”

ผลงานที่ภาคภูมิใจ

ชื่อผลงาน

ยุคสมัยแห่งความสิ้นหวัง

Title of Work

Generation of Hopelessness

อ่านวรรณกรรมฉบับเต็ม

* รูปแบบไฟล์เป็น pdf

สาขาวรรณกรรม

LITERATURE

จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุทร

รับชมวิดีโอ บอกรักโลกด้วยศิลปะ

ผลงานที่ภาคภูมิใจ